floranatolica

Hasangazi / Pülümür / Tunceli - Ağustos 2026 © Mustafa Gökmen

Gözlem bildir

Nursoğanı

Amaryllidaceae / Allium / Allium pallens

Nursoğanı (Allium pallens) Nergisgiller (Amaryllidaceae) ailesinden bir türdür. Türkiye'de Ergene, Batı Karadeniz, Yukarı Murat-Van, Antalya, Adana, Orta Fırat, Dicle alt bölgelerinde doğal yayılış göstermektedir.

Haziran ve temmuz ayları arasında çiçeklenir. Deniz seviyesinden 1560 m´ye kadar olan yüksekliklerde; çam ormanlarında, frigana topluluklarında, çayırlıklarda, nehir kenarlarında, kuru yamaçlarda, deniz kıyısı uçurumlarda, nadas ve ekili tarlalarda, bağlarda ve yol kenarlarında gözlemlenebilir.

Bilimsel olarak Allium pallens L. şeklinde tanımlanır; bu tanım ilk olarak 1762 yılında Sp. Pl. ed. 2 : 427 adlı yayında kullanılmıştır. Allium cins adı, Latince sarımsak anlamına gelen klasik allium (veya alium) kelimesinden gelmektedir; bu kelimenin kökeninin Keltçe acı, keskin veya yakıcı anlamına gelen all sözcüğüne dayandığı düşünülmektedir; bitkinin karakteristik, keskin ve kükürtlü kokusu ile lezzetine yönelik tarihsel ve etnobotanik bir isimlendirmedir. Pallens tür epiteti Latinede "solgun", "soluk", "rengi atmış" veya "açık renkli" anlamına gelen pallere (solgun olmak) fiilinin sıfat formundan türetilmiştir; bitkinin genellikle çiçeklerinde veya genel dokularında hakim olan cansız, soluk renk tonuna atıfta bulunur; "solgun", "soluk renkli" anlamına gelir. Tür epiteti ardına yazılan kısaltmalar türü yayınlayan bilim insanlarını belirtir. L. kısaltması bilim insanı Carl Linnaeus (1707-1778) için kullanılmıştır; Linnaeus modern taksonomi ve ikili adlandırma (binomial nomenklatür) sisteminin temellerini atan İsveçli hekim, botanikçi ve doğa bilimcidir; canlıları morfolojik özelliklerine göre sınıflandırmak için hiyerarşik bir yöntem geliştirerek biyolojik isimlendirme kurallarına standart getirmiştir; 1753 yılında yayımladığı Species Plantarum eseriyle binlerce bitki taksonunu literatüre kazandırarak botanik isimlendirmenin uluslararası başlangıç noktasını oluşturmuş bir bilim insanıdır.

Morfoloji

Soğan 1.5 cm çapında, dairesel ilâ yumurtamsı olup dış tünikleri zarımsı yapıdadır. Gövde 10–30(-90) cm boylarındadır. Yapraklar 3–4 adet, ipliksi ilâ şeritsi formda ve 0.5–2(-5) mm genişliğindedir. Sıpata parçaları eşit olmayan boyda, tabanda darca yumurtamsı veya mızraksı, üstte ince bir uzantı şeklinde daralmış olup çiçek saplarından daha uzundur. Çiçek durumu hemen hemen küremsi, yarım küremsi veya demet şeklinde, 1.5–4 cm çapında ve sıkışık yapıdadır. Çiçek sapları 5–15 mm uzunluğunda, hemen hemen eşit boyda olup meyveli aşamada 25 mm´ye kadar uzar. Çiçek örtüsü darca çansı; tepaller süt beyazı renginde, sıklıkla mor orta damarlı, 3.5–5 mm uzunluğunda, ortanın hafifçe üzerinde daha geniş, genellikle kesik ve yuvarlak uçlu, bazen küçük sivri uçludur. Filâmentler çiçek örtüsünün dahilinde, anterler ise kısmen dışarıya çıkıktır. Kapsül 4 mm uzunluğundadır.

Allium convallarioides taksonundan, yaprak kınının oluksuz olması, tepallerinin yuvarlak uç taşımaması, anterlerinin mukronat olmaması ve filâmentlerinin tabanında diş bulundurmaması ile ayrılır.

Gözlemler

Hasangazi / Pülümür / Tunceli
Ağustos 2026 ©Mustafa GökmenBenzer taxonlar

Türkiye´de doğal yayılan A. pallens taksonları: Allium pallens subsp. pallens
Türkiye´de doğal yayılan diğer Allium türleri: A.affine, A.akaka, A.aksekiense, A.albotunicatum, A.alpinarii, A.amethystinum, A.ampeloprasum, A.anacoleum, A.anatolicum, A.antalyense, A.arlgirdense, A.armenum, A.armerioides, A.arsuzense, A.artvinense, A.aschersonianum, A.asclepiadeum, A.asperiflorum, A.atropurpureum, A.atroviolaceum, A.aucheri, A.aybukeae, A.balansae, A.bassitense, A.baytopiorum, A.bilgeae, A.bilgilii, A.bingoelense, A.bourgeaui, A.brevicaule, A.callidictyon, A.callimischon, A.calocephalum, A.calyptratum, A.cappadocicum, A.cardiostemon, A.carinatum, A.cassium, A.cepa, A.chloranthum, A.chrysantherum, A.circinatum, A.colchicifolium, A.commutatum, A.convallarioides, A.cristophii, A.curtum, A.cyrilli, A.czelghauricum, A.deciduum, A.decipiens, A.denudatum, A.deserti-syriaci, A.dictyoprasum, A.djimilense, A.dodecanesii, A.efeae, A.eginense, A.ekeri, A.ekimianum, A.eldivanense, A.elmaliense, A.enginii, A.ertugrulii, A.erubescens, A.erzincanicum, A.fethiyense, A.flavum, A.frigidum, A.fuscoviolaceum, A.fuscum, A.gabardaghense, A.gayi, A.gemiciana, A.giganteum, A.glumaceum, A.goekyigitii, A.gorumsense, A.gramineum, A.guttatum, A.hamrinense, A.hirtovaginatum, A.hirtovaginum, A.hoshabicum, A.huber-morathii, A.hymenorrhizum, A.ilgazense, A.isauricum, A.istanbulense, A.jubatum, A.junceum, A.kandemirii, A.karacae, A.karamanoglui, A.karyeteini, A.kastambulense, A.kayae, A.kharputense, A.koenigianum, A.kossoricum, A.koyuncui, A.kunthianum, A.kurtzianum, A.lazikkiyense, A.liliputianum, A.longicuspis, A.longisepalum, A.longispathum, A.lycaonicum, A.macrochaetum, A.maraschicum, A.microspathum, A.moschatum, A.multibulbosum, A.myrianthum, A.nabelekii, A.neapolitanum, A.nemrutdaghense, A.nevsehirense, A.nigrum, A.noeanum, A.olivieri, A.oltense, A.olympicum, A.opacum, A.oreophilum, A.orientale, A.pallens, A.paniculatum, A.peroninianum, A.perpendiculum, A.pervariensis, A.phanerantherum, A.phrygium, A.pictistamineum, A.ponticum, A.proponticum, A.pseudoalbidum, A.pseudoampeloprasum, A.pseudoflavum, A.purpureoviride, A.pustulosum, A.retrorsum, A.reuterianum, A.rhetoreanum, A.rhodopeum, A.robertianum, A.rollovii, A.roseum, A.rotundum, A.rubellum, A.rumelicum, A.rupestre, A.rupicola, A.sandrasicum, A.scabriflorum, A.scabriscapum, A.schergianum, A.schoenoprasum, A.schubertii, A.scorodoprasum, A.serpentinicum, A.shatakiense, A.shirnakiense, A.sibthorpianum, A.siculum, A.sieheanum, A.sindjarense, A.sintenisii, A.sipyleum, A.sivasicum, A.sosnowskyanum, A.sphaerocephalon, A.stamineum, A.staticiforme, A.stearnianum, A.stenopetalum, A.stipitatum, A.stylosum, A.subakaka, A.subhirsutum, A.szovitsii, A.tankeriorum, A.tauricola, A.tchihatschewii, A.trachycoleum, A.trifoliatum, A.tripedale, A.triquetrum, A.tubergenii, A.tuncelianum, A.turcicum, A.undulatipetalum, A.urusakiorum, A.variegatum, A.vineale, A.wendelboanum, A.wiedemannianum, A.woronowii, A.yilandaghense, A.zebdanense
Türkiye'de gözlemlenebilecek bazı diğer Allium türleri: A.sativum
Dış bağlantılar

Kaynaklar

Davis,P.H., Cullen,J., & Coode,M.J. (1962-1988). Flora of Turkey and The East Aegean Islands. Edinburgh University Press.
Google (2026). Gemini (Temmuz 2026 sürümü) [Büyük dil modeli]. (Derleme)
Google NotebookLM (2026). Biota Tür Teşhisi Projesi Kapsamında Üretilen Morfolojik Betimlemeler ve Taksonomik Notlar. (Erişim Tarihi: 16 Temmuz 2026).
NGBB (2022). Bizim Bitkiler. . Erişim tarihi 5Ağu2022 (Türkiye bitkileri listesi, yayılış bilgileri ve Türkçe adları)
Kırsal Çevre (Sürekli). Kırsal Çevre ve Ormancılık Sorunları Araştırma Derneği. (Gönüllülerin bölgesel gözlemleri ile yayılış bilgilerinin güncellenmesi)
Lindon, Heather, Gardiner, Lauren, Vorontsova, Maria, & Brady, Abigail. (2020). Gendered Author List International Plant Names Index 2020 (Version 2) [Data set]. Zenodo. (Flora tür epitetlerinde kullanılan bilim insanlarının isim kısaltmaları)
IUCN (2022). The IUCN Red List of Threatened Species. Version 2022-1. (Türkiye´deki tehlike altında bulunan türler listesi)

Sayfaya atıf metni: Allium pallens. florꜳnatolica içinde. Erişim tarihi Eylül 11, 2026, Erişim adresi http://www.floranatolica.com/eukaria/gui/species.php?ID=Allium-pallens

Manifesto: Floranatolica sayfaları amatör bir grup tarafından derlenir hazırlanır; mekânlar, rotalar ve canlılar hakkında genel bilgiler vererek, insanların doğa sevgisi ve onu koruma ve araştırma isteğini arttırmayı hedefler. Floranatolica, bitki gözlemlerini kaydedip organize edebileceğiniz ve diğer gözlemciler ve araştırmacılar ile paylaşabileceğiniz bir platform sağlar. Floranatolica ayrıca gezip gördüğünüz yerlerin parkur, yorum ve gözlemlerini paylaşabileceğiniz bir platformdur. Dileyen herkes Floranatolica'ya gönüllü katkı sağlayabilir. Floranatolica tüm doga yürüyüşçülerini, bitki gözlemcilerini, mantar toplayıcılarını, orman ve park korucularını, ekolojistleri ve doğa tutkunlarını bu amaçla yurttaş bilgin olmaya davet eder; ayrıca tüm bilim insanlarını da gözlemlerini erişilebilir ve sistematik platformlarda paylaşmaya davet eder. Floranatolica biyo-coğrafyamızda tanımlanabilen/keşfedilen tüm verilerin toplumun ortak değeri olduğuna, bu değerin tanınması ve anlaşılması ile onu koruma isteğinin belirgin olarak artacağına inanır. floranatolica.com web sitesi GezenAdam tarafından şekillendirilmiştir; bu sayfalarda yayınlanan içeriklere katkıda bulunmak veya değiştirmemiz gerektiğini düşündüğünüz kısımları bildirmek için bize admin@floranatolica.com adresinden ulaşabilirsiniz.

Yasal Uyarı: Bu sayfa Creative Commons Atıf CC-BY-SA 4.0 Uluslararası Lisansı ile yayınlanmaktadır; uygun atıf ve bağlantı vermek kaydı ile bu sayfada yayınlanan görsel ve metinleri her ortam veya formatta kopyalayabilir ve yeniden dağıtabilirsiniz; bu sayfaya atıf yapmak için MLA, CMOS, APA, ASA, MHRA,... kalıplarından yararlanabilirsiniz. Bu sayfada yayınlanan fotoğraf ve metinlerin tüm sorumluluğu paylaşımı yapan editöre aittir. Editör bu fotograf veya metinleri floranatolica.com web sitesinde yayınlayarak, kendi adı ve bu sayfa bağlantısı verilmesi kaydı ile bunların her ortam veya formatta kopyalanabilir ve yeniden dağıtilabilir olmasına izin verdiğini kabul etmektedir. Editör kendisine ait olmayan ve telif hakkı içeren veya T.C. yasalarına uygunsuz paylaşımlar yapamaz. Florꜳnatolica şikayet postası almadığı sürece bu paylaşımları yayında tutar ve içerik sorumluluğunu kabul etmez. Bu paylaşımların içeriği ile ilgili uygunsuz bir durum olduğunu düşünüyorsanız lütfen admin@floranatolica.com adresine bildiriniz. Bildiriminiz en kısa sürede değerlendirilip size bilgi verilecektir.

Çerez Politikası ve Aydınlatma Metni: 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu uyarınca, kişisel verileriniz; veri sorumlusu olarak Florꜳnatolica web sitesi tarafından KVKK Aydınlatma Metninde belirtilen kapsamda işlenebilecektir. KVKK Aydınlatma Metninde belirtilen haklarınıza ilişkin taleplerinizi, Veri Sorumlusuna Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Tebliğ uyarınca hazırlayarak admin@floranatolica.com eposta adresinden iletebilirsiniz.

Reklam Politikası: Bu sayfada yayınlanan reklamlar GoogleAdsense tarafından seçilmekte ve yerleştirilmektedir. Uygunsuz içerikte olduğunu düşündüğünüz reklamları bildiriniz.

Allium etimolojisi

pallens etimolojisi

Morfoloji

Gözlemler