floranatolica
 
Ara Üye girişi DDbtn
-
 
Dağyolu / Pülümür / Tunceli - Haziran 2023 © Serdar Ölez
Aethionema speciosumAethionema speciosumAethionema speciosumAethionema speciosum
Gözlem bildir
Somkayagülü
Brassicaceae / Aethionema / Aethionema speciosum
mapmapmapmapmapmapmapmapmapmap
Somkayagülü (Aethionema speciosum) Turpgiller (Brassicaceae) ailesinden bir türdür. Türkiye'de Doğu Karadeniz, Asıl Ege, İç Batı Anadolu, Yukarı Kızılırmak, Yukarı Fırat, Erzurum-Kars, Yukarı Murat-Van, Hakkari, Adana alt bölgelerinde doğal yayılış göstermektedir.

1500-3000 m yükseltiler arasında; kuru taşlık yamaçlar, sıklıkla karlı bölge sınırı yakınında gözlemlenebilir.

.


Bilimsel olarak Aethionema speciosum Boiss. & A.Huet şeklinde tanımlanır; bu tanım ilk olarak 1856 yılında P.E.Boissier, Diagn. Pl. Orient. , ser. 2, 5: 44 adlı yayında kullanılmıştır.

Aethionema etimolojisi

Aethionema cins adı Yunanca aetho (yakmak/parlamak) ve nema (iplik) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; bazı türlerdeki stamen iplikçiklerinin yanık veya parlak görünümüne atıfta bulunur. Kısaltmalar arasında yer alan & işareti, bu bilim insanlarının bitki hakkındaki makaleyi birlikte yayınladılarını belirtir. Tür epiteti ardına yazılan kısaltmalar türü yayınlayan bilim insanlarını belirtir. Boiss. kısaltması bilim insanı Pierre Edmond Boissier (1810-1885) için kullanılmıştır; Boissier Akdeniz havzası, Balkanlar, Orta Doğu ve Anadoluyu kapsayan geniş bir coğrafyada gerçekleştirdiği kapsamlı floristik çalışmalarla tanınan İsviçreli botanikçidir; bölgeye düzenlediği keşif gezilerinde topladığı on binlerce bitki örneğini Flora Orientalis adlı başyapıtında bir araya getirerek Türkiye ve yakın coğrafyasının bitki sistematiğine temel oluşturmuş, çok sayıda yeni taksonu literatüre kazandırmış bir bilim insanıdır. A.Huet kısaltması bilim insanı Alfred Huet du Pavillon (1829-1907) için kullanılmıştır.

Morfoloji


Çok yıllık, ~ 15-25 cm, tabanda odunsu, çiçekli dallar genellikle basit, tüysüz, az çok dumanlı. Yapraklar yumurtamsı-dikdörtgenimsi veya ters mızraksı, kalınca, belli belirsiz tek damarlı, sapsız veya neredeyse saplı; tam kenarlı, kıkırdağımsı-kabarcıklı. Taç yapraklar pembe, 6-8 x 2.5-3 ( -5 ) mm; sapçıklar kaynaşık değil; başçıklar hafifçe ucu sivri çıkıntılı. Ovaryum 2 bölmeli, her bölme 1 veya 2 tohum taslaklı. Meyve sapı geriye doğru kıvrımlı, 5-8 mm. Kısa karpelli meyve genişçe yumurtamsı-kalpsi, tabanda yuvarlağımsı, ~ 7 x 8 mm; perde 5.6 x 2.5 mm. Kanatlar 1-1.5 mm, dalgalı ve batıcı-dişli; girinti 1-2 mm; boyuncuk 2-3 mm. Tohumlar genellikle 2, inceden inceye pürüzlü, yapışkan değil.



listMaplistPiclist

Gözlemler


Aethionema speciosumDağyolu / Pülümür / Tunceli
Haziran 2023 ©Serdar Ölez
Aethionema speciosumPülümür / Tunceli
Armağan 4836/2020 ©Metin Armağan
Aethionema speciosumGürün / Sivas
ISTO37801/2014 ©Selvinaz Gülçin Bo...
Benzer taxonlar
Türkiye´de doğal yayılan A. speciosum taksonları: Aethionema speciosum subsp. compactum, Aethionema speciosum subsp. speciosum
Türkiye´de doğal yayılan diğer Aethionema türleri: A.acarii, A.alanyae, A.annuum, A.apetalum, A.arabicum, A.armenum, A.balansae, A.bingoelicum, A.caespitosum, A.capitatum, A.carneum, A.cordatum, A.coridifolium, A.demirizii, A.diastrophis, A.dincii, A.dumanii, A.dumelicum, A.ertughrulii, A.erzincanum, A.eunomioides, A.fimbriatum, A.froedinii, A.fruticulosum, A.grandiflorum, A.heterocarpum, A.heterophyllum, A.huber-morathii, A.karamanicum, A.lepidioides, A.lycium, A.marashicum, A.membranaceum, A.munzurense, A.oppositifolium, A.ozbekii, A.papillosum, A.saxatile, A.schistosum, A.speciosum, A.spicatum, A.stylosum, A.subulatum, A.syriacum, A.thesiifolium, A.turanicum, A.turcica, A.virgatum, A.yildirimlii
Dış bağlantılar




Kaynaklar
  1. Davis,P.H., Cullen,J., & Coode,M.J. (1962-1988). Flora of Turkey and The East Aegean Islands. Edinburgh University Press (Kısım çevirisi: Ölez S., 2023)
  2. NGBB (2022). Bizim Bitkiler. . Erişim tarihi 5Ağu2022 (Türkiye bitkileri listesi, yayılış bilgileri ve Türkçe adları) Dış bağlantı
  3. Kırsal Çevre (Sürekli). Kırsal Çevre ve Ormancılık Sorunları Araştırma Derneği. (Gönüllülerin bölgesel gözlemleri ile yayılış bilgilerinin güncellenmesi) Dış bağlantı
  4. Lindon, Heather, Gardiner, Lauren, Vorontsova, Maria, & Brady, Abigail. (2020). Gendered Author List International Plant Names Index 2020 (Version 2) [Data set]. Zenodo. (Flora tür epitetlerinde kullanılan bilim insanlarının isim kısaltmaları) Dış bağlantı
  5. IUCN (2022). The IUCN Red List of Threatened Species. Version 2022-1. (Türkiye´deki tehlike altında bulunan türler listesi)