floranatolica
 
Ara Üye girişi DDbtn
-
 
Bu tür için henüz fotoğraf bulunmamaktadır
Gözlem bildir
İparkazgası
Papaveraceae / Corydalis / Corydalis oppositifolia
mapmapmapmapmapmapmapmap
Iparkazgası (Corydalis oppositifolia) Haşhaşgiller (Papaveraceae) ailesinden bir türdür. Türkiye'de Orta ve Doğu Karadeniz, Yukarı Fırat, Yukarı Murat-Van, Adana, Orta Fırat, Dicle alt bölgelerinde doğal yayılış göstermektedir.

1300-2800 m arası yüksekliklerde yetişir.


Bilimsel olarak Corydalis oppositifolia DC. şeklinde tanımlanır; bu tanım ilk olarak 1821 yılında Syst. Nat. 2: 114 adlı yayında kullanılmıştır.

Corydalis etimolojisi

Corydalis cins adı Antik Yunanca korydalís (κορυδαλίς) kelimesinden türetilmiştir ve "tepeli toygar" (bir kuş türü) anlamına gelir; türün çiçeklerinin geriye doğru uzanan karakteristik torba şeklindeki mahmuz yapısı, bu kuşun başındaki tüy tepesine (tacı) benzetildiği için Linnaeus tarafından bu isim seçilmiştir. Türkçe literatürde çiçeklerin şeklinden dolayı Torba çiçeği veya yaprakların par parçalı formuna atıfla Tavşanayağı isimleri sıklıkla kullanılır. Tür epiteti ardına yazılan kısaltmalar türü yayınlayan bilim insanlarını belirtir. DC. kısaltması bilim insanı Augustin Pyramus de Candolle (1778-1841) için kullanılmıştır; Candolle bitkilerin morfolojik akrabalıklarına dayanan doğal sınıflandırma sistemini geliştirerek modern taksonomiye yön veren İsviçreli botanikçidir; Prodromus Systematis Naturalis Regni Vegetabilis adlı eseriyle dünya florasının sınıflandırılmasında temel bir kaynak oluşturmuş ve bu taksonu (ilk olarak Scorzonera cinsi altında) bilim dünyasına tanıtmış bir bilim insanıdır.

Morfoloji


Yumruları uzundur. Gövde dik ve 5-12 cm uzunluğunda olup taban yaprağı taşımaz. Yapraklar opozit dizilişli, sapsız ve biternat, loplar dar eliptiktir. Çiçek durumu sık, 1-7 çiçekli ve yaprakları aşar. Braktelerin tamamı obovattır. Çiçekler (18-)20-25 mm, pembe, bordo veya morumsudur. Dış petaller geniş, tepesi düz veya kanatlı, mahmuz 11-20 mm, kavisli, uca doğru sivridir. Kapsül ovat, pedisele doğru kıvrıktır.



listMaplistPiclist

Gözlemler


Corydalis oppositifoliaPülümür, Sarıgül köyü, Buyer şelalesi civarı, 1500-2050 m / Tunceli
/2022 ©Mehmet Yavuz PAKSOY
Benzer taxonlar
Sinonim adlandırmalar: Corydalis rutifolia subsp. erdelii, Corydalis oppositifolia subsp. oppositifolia
Türkiye´de doğal yayılan C. oppositifolia taksonları: Corydalis oppositifolia subsp. kurdica, Corydalis oppositifolia subsp. oppositifolia
Türkiye´de doğal yayılan diğer Corydalis türleri: C.alpestris, C.angustifolia, C.caucasica, C.cava, C.conorhiza, C.erdelii, C.haussknechtii, C.henrikii, C.integra, C.lydica, C.nariniana, C.oppositifolia, C.paschei, C.solida, C.tauricola, C.triternata, C.wendelboi
Dış bağlantılar




Kaynaklar
  1. Porsnok, M. K. (2020). Türki̇ye´de Yeti̇şen Bazi Corydalis Dc. Türleri̇ Üzeri̇nde Farmakognozi̇k Araştırmalar [Doktora tezi]. Gazi̇ Üni̇versi̇tesi̇ Sağlik Bi̇li̇mleri̇ Ensti̇tüsü Farmakognozi̇ Ana Bi̇li̇m Dalı.
  2. Davis,P.H., Cullen,J., & Coode,M.J. (1962-1988). Flora of Turkey and The East Aegean Islands. Edinburgh University Press (Kısım çevirisi: Ölez S., 2024)
  3. NGBB (2022). Bizim Bitkiler. . Erişim tarihi 5Ağu2022 (Türkiye bitkileri listesi, yayılış bilgileri ve Türkçe adları) Dış bağlantı
  4. Kırsal Çevre (Sürekli). Kırsal Çevre ve Ormancılık Sorunları Araştırma Derneği. (Gönüllülerin bölgesel gözlemleri ile yayılış bilgilerinin güncellenmesi) Dış bağlantı
  5. Lindon, Heather, Gardiner, Lauren, Vorontsova, Maria, & Brady, Abigail. (2020). Gendered Author List International Plant Names Index 2020 (Version 2) [Data set]. Zenodo. (Flora tür epitetlerinde kullanılan bilim insanlarının isim kısaltmaları) Dış bağlantı
  6. IUCN (2022). The IUCN Red List of Threatened Species. Version 2022-1. (Türkiye´deki tehlike altında bulunan türler listesi)