floranatolica
 
Ara Üye girişi DDbtn
-
 
Karagöz / Pülümür / Tunceli - Haziran 2022 © Serdar Ölez
Helichrysum arenariumHelichrysum arenariumHelichrysum arenariumHelichrysum arenariumHelichrysum arenariumHelichrysum arenariumphotos
Gözlem bildir
Ölmezçiçek
Asteraceae / Helichrysum / Helichrysum arenarium
mapmapmapmapmapmapmapmap
Ölmezçiçek (Helichrysum arenarium) Papatyagiller (Asteraceae) ailesinden bir türdür. Türkiye'de Batı Karadeniz, Yukarı Sakarya, Orta Kızılırmak, Konya, Yukarı Fırat, Erzurum-Kars, Yukarı Murat-Van alt bölgelerinde doğal yayılış göstermektedir.

250-3200 m yükseklikler arasında; kuru kalkerli veya kumluk topraklarda; bozkırlarda, toprak yığınlarında gözlenebilir. 


Bilimsel olarak Helichrysum arenarium (L.) Moench şeklinde tanımlanır; bu tanım ilk olarak 1794 yılında Methodus : 575 adlı yayında kullanılmıştır.

Helichrysum etimolojisi

Helichrysos cins adı Eski Yunancada  `sarmal´ anlamına gelen helik- öneki ile `altın´ anlamına gelen chrysos kelimesinin birleşiminden türetilmiştir. Parantez içerisindeki kısaltmalar bu taksonu ilk yayınlayan kişiyi/kişileri, parantez dışındakiler ise ilk yayın ardından bu taksona revizyon yapan kişi/kişileri belirtir. L. kısaltması bilim insanı Carl Linnaeus (1707-1778) için kullanılmıştır; Linnaeus modern taksonomi ve ikili adlandırma (binomial nomenklatür) sisteminin temellerini atan İsveçli hekim, botanikçi ve doğa bilimcidir; canlıları morfolojik özelliklerine göre sınıflandırmak için hiyerarşik bir yöntem geliştirerek biyolojik isimlendirme kurallarına standart getirmiştir; 1753 yılında yayımladığı Species Plantarum eseriyle binlerce bitki taksonunu literatüre kazandırarak botanik isimlendirmenin uluslararası başlangıç noktasını oluşturmuş bir bilim insanıdır. Moench kısaltması bilim insanı Conrad Moench (1744-1805) için kullanılmıştır.

Morfoloji


Gri basık kaba tüylü, yüzeyleri salgısız bir türdür. Çiçekli dalları, kısa gürbüz dallanmış kök gövdelerden 9-46 cm´e kadar yükselebilir. Üreyimsiz sürgünlerin yaprak tabanları belirgin şekilde şişiktir. Dip yapraklar sıklıkla sıkışık, şeritsi-ters mızraksı veya ispatula biçimli ve 7-60 x 1.5-8 mm boyutlardadır; gövde kısmındaki yapraklar yukarı gittikçe şeritsi şekil alır; kenarlar bazen dalgalı ve kırılgandır. Kapitulum çok sayıda ve küremsidir. Filariler ± yassı veya külahlı, sarı veya kayısı rengidir. Tüm çiçekler erdişidir.

Türkiye´de 3 taksonu gözlenmiştir:

1. Filariler külahlı, kayısı, sarı veya saman renklidir... subsp. rubicundum

1. Filariler yassı ve sarı renklidir.

2. Yapraklar dalgalıdır; dip yapraklar 7-20 x 1.5-4 mm boyutlardadır... subsp. erzincanicum

2. Yapraklar dalgalı değildir; dip yapraklar 10-50 x 2-8 mm boyutlardadır... subsp. aucheri



listMaplistPiclist

Gözlemler


Helichrysum arenariumKaragöz / Pülümür / Tunceli
Haziran 2022 ©Serdar Ölez
Helichrysum arenariumKaragöz / Pülümür / Tunceli
Haziran 2022 ©Ahmet Demirtaş
Benzer taxonlar
Türkiye´de doğal yayılan H. arenarium taksonları: Helichrysum arenarium subsp. aucheri, Helichrysum arenarium subsp. erzincanicum, Helichrysum arenarium subsp. rubicundum
Türkiye´de doğal yayılan diğer Helichrysum türleri: H.arenarium, H.armenium, H.artvinense, H.chasmolycicum, H.chionophilum, H.compactum, H.goulandriorum, H.graveolens, H.heywoodianum, H.italicum, H.kitianum, H.luteoalbum, H.noeanum, H.orientale, H.pallasii, H.pamphylicum, H.peshmenianum, H.plicatum, H.sanguineum, H.sivasicum, H.stoechas, H.unicapitatum, H.yuksekovaense, H.yurterianum
Dış bağlantılar




Kaynaklar
  1. Davis,P.H., Cullen,J., & Coode,M.J. (1962-1988). Flora of Turkey and The East Aegean Islands. Edinburgh University Press (Kısım çevirisi: Ölez S., 2023)
  2. NGBB (2022). Bizim Bitkiler. . Erişim tarihi 5Ağu2022 (Türkiye bitkileri listesi, yayılış bilgileri ve Türkçe adları) Dış bağlantı
  3. Kırsal Çevre (Sürekli). Kırsal Çevre ve Ormancılık Sorunları Araştırma Derneği. (Gönüllülerin bölgesel gözlemleri ile yayılış bilgilerinin güncellenmesi) Dış bağlantı
  4. Lindon, Heather, Gardiner, Lauren, Vorontsova, Maria, & Brady, Abigail. (2020). Gendered Author List International Plant Names Index 2020 (Version 2) [Data set]. Zenodo. (Flora tür epitetlerinde kullanılan bilim insanlarının isim kısaltmaları) Dış bağlantı
  5. IUCN (2022). The IUCN Red List of Threatened Species. Version 2022-1. (Türkiye´deki tehlike altında bulunan türler listesi)