Bituminaria bituminosa

Cehennem Deresi Vadisi / Mersin - Haziran 2018 © Serdar Ölez

Gözlem bildir

Katran yoncası

Fabaceae / Bituminaria / Bituminaria bituminosa

Katran yoncası (Bituminaria bituminosa) Baklagiller (Fabaceae) ailesinden bir türdür. Türkiye'de Istranca, Çatalca-Kocaeli, Ergene, Güney Marmara, Batı ve Orta Karadeniz, Asıl Ege, Antalya, Adana alt bölgelerinde doğal yayılış göstermektedir. Deniz seviyesi ile 900 m yükseklikler arasında; açık toprak ve ağaçlıklar arasında gelişim gösterirler.

Türkçe literatürde genellikle Katran yoncası olarak adlandırılsa da, bazı yörelerde tırfıl veya asfaltotu olarak bilinir. Bilimsel olarak Bituminaria bituminosa (L.) C.H.Stirt. şeklinde tanımlanır. Bituminaria Latincede ve Yunancada `bitümen, asfaltla ilgili bir hidrokarbon` anlamına gelen bitumen kelimesinden türetilmiştir; cins adı 1759'da Lorenz Heister tarafından yayınlanmıştır. Bituminosa Latincede ve Yunancada `bitümen, asfaltla ilgili bir hidrokarbon` anlamına gelen bitumen kelimesinden türetilmiştir. Parantez içerisindeki kısaltmalar bu taksonu ilk yayınlayan kişiyi/kişileri, parantez dışındakiler ise ilk yayın ardından bu taksona revizyon yapan kişi/kişileri belirtir. L. kısaltması bilim insanı Carl Linnaeus (1707-1778) için kullanılmıştır; Linnaeus modern taksonominin babası, İsveçli bir botanikçi, doktor ve zoologdur. C.H.Stirt. kısaltması bilim insanı Charles Howard Stirton (1946-) için kullanılmıştır.

Morfoloji

20-140 cm boylanabilen, yayılıcı, çok yıllık otsu bir bitkidir. Yapraklar 3 parçalı bileşik; 3-5 x 1.5-2.5 cm boyutlarda, şeritsi-mızraksı ile genişçe yumurtamsı arasında değişken formda; stipül şeritsi-mızraksı; havlıdır ve yapraklar ovuşturulduğunda katran kokar. Çiçeklenme Mayıs-Ağustos ayları arasında; çiçek durumu şemsiyemsi, 7-30 çiçekli; brakte 2-3 adet, dişli, dişler uzun strigoz, nadiren mızraksı, beyazımsı kaba tüylü; taç 15-20 mm, mavi veya menekşe renklidir. Meyve kaba tüylü, 6-10 x 5 mm (6-10 mm kılıçımsı ağız kısmı hariç) boyutlardadır.

listMap listPic list

Gözlemler

Yukarıkale / Koyulhisar / Sivas
Haziran 2025 ©Mustafa Gökmen Bituminaria bituminosa

İskele / Karaburun / İzmir
Ekim 2024 ©Serdar Ölez Bituminaria bituminosa

Uzunçay / Boyabat / Sinop
Mayıs 2024 ©Serdar Ölez Bituminaria bituminosa

Saip / Karaburun / İzmir
Nisan 2024 ©Serdar Ölez Bituminaria bituminosa

Yenikent / Urla / İzmir
Mayıs 2023 ©Serdar Ölez Bituminaria bituminosa

Kestel / Bursa
Mayıs 2021 ©Şule Ölez Bituminaria bituminosa

Kestel / Bursa
Mayıs 2021 ©Serdar Ölez Bituminaria bituminosa

Güneykestane / İnegöl / Bursa
Mayıs 2021 ©Serdar Ölez Bituminaria bituminosa

Sinop
Aralık 2020 ©Mustafa Gökmen Bituminaria bituminosa

Sinop
Ekim 2020 ©Mustafa Gökmen Bituminaria bituminosa

Gökçeağaç / Çorum
Haziran 2020 ©Mustafa Gökmen Bituminaria bituminosa

Sinonim adlandırmalar: Psoralea bituminosa
Türkiye´de doğal yayılan diğer Bituminaria türleri: B.acaulis, B.bituminosa

Kaynaklar

NGBB (2022). Bizim Bitkiler. https://bizimbitkiler.org.tr. Erişim tarihi 5Ağu2022 (Türkiye bitkileri listesi, yayılış bilgileri ve Türkçe adları)
Kırsal Çevre (Sürekli). Kırsal Çevre ve Ormancılık Sorunları Araştırma Derneği. http://www.kirsalcevre.org.tr (Gönüllülerin bölgesel gözlemleri ile yayılış bilgilerinin güncellenmesi)
Lindon, Heather, Gardiner, Lauren, Vorontsova, Maria, & Brady, Abigail. (2020). Gendered Author List International Plant Names Index 2020 (Version 2) [Data set]. Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.3911077 (Flora tür epitetlerinde kullanılan bilim insanlarının isim kısaltmaları)
IUCN (2022). The IUCN Red List of Threatened Species. Version 2022-1. (Türkiye´deki tehlike altında bulunan türler listesi)

Sayfaya atıf metni: Bituminaria bituminosa. florꜳnatolica içinde. Erişim tarihi Aralık 8, 2025, Erişim adresi http://www.floranatolica.com/eukaria/gui/species.php?ID=Bituminaria-bituminosa
Manifesto: Floranatolica sayfaları amatör bir grup tarafından derlenir hazırlanır; mekânlar, rotalar ve canlılar hakkında genel bilgiler vererek, insanların doğa sevgisi ve onu koruma ve araştırma isteğini arttırmayı hedefler. Floranatolica, bitki gözlemlerini kaydedip organize edebileceğiniz ve diğer gözlemciler ve araştırmacılar ile paylaşabileceğiniz bir platform sağlar. Floranatolica ayrıca gezip gördüğünüz yerlerin parkur, yorum ve gözlemlerini paylaşabileceğiniz bir platformdur. Dileyen herkes Floranatolica'ya gönüllü katkı sağlayabilir. Floranatolica tüm doga yürüyüşçülerini, bitki gözlemcilerini, mantar toplayıcılarını, orman ve park korucularını, ekolojistleri ve doğa tutkunlarını bu amaçla yurttaş bilgin olmaya davet eder; ayrıca tüm bilim insanlarını da gözlemlerini erişilebilir ve sistematik platformlarda paylaşmaya davet eder. Floranatolica biyo-coğrafyamızda tanımlanabilen/keşfedilen tüm verilerin toplumun ortak değeri olduğuna, bu değerin tanınması ve anlaşılması ile onu koruma isteğinin belirgin olarak artacağına inanır. floranatolica.com web sitesi GezenAdam tarafından şekillendirilmiştir; bu sayfalarda yayınlanan içeriklere katkıda bulunmak veya değiştirmemiz gerektiğini düşündüğünüz kısımları bildirmek için bize admin@floranatolica.com adresinden ulaşabilirsiniz. Yasal Uyarı: Bu sayfa Creative Commons Atıf CC-BY-SA 4.0 Uluslararası Lisansı ile yayınlanmaktadır; uygun atıf ve bağlantı vermek kaydı ile bu sayfada yayınlanan görsel ve metinleri her ortam veya formatta kopyalayabilir ve yeniden dağıtabilirsiniz; bu sayfaya atıf yapmak için MLA, CMOS, APA, ASA, MHRA,... kalıplarından yararlanabilirsiniz. Bu sayfada yayınlanan fotoğraf ve metinlerin tüm sorumluluğu paylaşımı yapan editöre aittir. Editör bu fotograf veya metinleri floranatolica.com web sitesinde yayınlayarak, kendi adı ve bu sayfa bağlantısı verilmesi kaydı ile bunların her ortam veya formatta kopyalanabilir ve yeniden dağıtilabilir olmasına izin verdiğini kabul etmektedir. Editör kendisine ait olmayan ve telif hakkı içeren veya T.C. yasalarına uygunsuz paylaşımlar yapamaz. Florꜳnatolica şikayet postası almadığı sürece bu paylaşımları yayında tutar ve içerik sorumluluğunu kabul etmez. Bu paylaşımların içeriği ile ilgili uygunsuz bir durum olduğunu düşünüyorsanız lütfen admin@floranatolica.com adresine bildiriniz. Bildiriminiz en kısa sürede değerlendirilip size bilgi verilecektir. Çerez Politikası ve Aydınlatma Metni: 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu uyarınca, kişisel verileriniz; veri sorumlusu olarak Florꜳnatolica web sitesi tarafından KVKK Aydınlatma Metninde belirtilen kapsamda işlenebilecektir. KVKK Aydınlatma Metninde belirtilen haklarınıza ilişkin taleplerinizi, Veri Sorumlusuna Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Tebliğ uyarınca hazırlayarak admin@floranatolica.com eposta adresinden iletebilirsiniz. Reklam Politikası: Bu sayfada yayınlanan reklamlar GoogleAdsense tarafından seçilmekte ve yerleştirilmektedir. Uygunsuz içerikte olduğunu düşündüğünüz reklamları bildiriniz.

Bituminaria etimolojisi

bituminosa etimolojisi

Morfoloji

Gözlemler