Çölören / Şereflikoçhisar / Ankara - Temmuz 2026 © Mustafa Gökmen
Gözlem bildir
Süslüsoğan
Amaryllidaceae /
Allium /
Allium tankeriorum Süslüsoğan (
Allium tankeriorum) Nergisgiller (
Amaryllidaceae) ailesinden bir türdür.
A. hirtovaginatum (kıllı soğan) ve A. pseudohirtovaginatum (beynam soğanı) ile yakın ilişkilidir. Sıpatası çiçek durumundan her zaman daha kısadır. İç tepalleri belirgin şekilde daha kısa ve derin parçalı yapıdadır. İç ve dış filamentleri aynı uzunluktadır. Soğanın dış kabukları halka şeklinde olup soğandan taç şeklinde ayrık durur. A. tankeriorum, yakın akrabası A. hirtovaginatum’dan daha kısa ve derin parçalı iç tepalleriyle kolayca ayrılır. Kendisine en yakın diğer tür olan A. pseudohirtovaginatum’dan ise derin parçalı iç tepalleri, eşit boydaki erkek organ filamentleri ve soğan dış kabuğunun tabandan taç şeklinde ayrık oluşu ile ayırt edilir. İran-Turan elementi özellikleri taşır.
Bilimsel olarak
Allium tankeriorum Ekşi, Koyuncu & H.Duman şeklinde tanımlanır.
Allium etimolojisi
Allium cins adı, Latince sarımsak anlamına gelen klasik
allium (veya
alium) kelimesinden gelmektedir; bu kelimenin kökeninin Keltçe acı, keskin veya yakıcı anlamına gelen all sözcüğüne dayandığı düşünülmektedir; bitkinin karakteristik, keskin ve kükürtlü kokusu ile lezzetine yönelik tarihsel ve etnobotanik bir isimlendirmedir.
tankeriorum etimolojisi
Tankeriorum epiteti, Türkiye´de farmasötik botanik ve farmakognozi bilim dallarının gelişimine çok büyük katkıları olan, bu alanda sayısız öğrenci ve bilim insanı yetiştiren Prof. Dr. Nevin Tanker ve eşi Prof. Dr. Mehmet Tanker´in onuruna verilmiştir; kelimenin sonuna eklenen -
iorum eki, Latince isimlendirme kuralları gereği bu epitetin tek bir kişiye değil, bir çifte veya gruba (Tanker ailesine) ithaf edildiğini gösterir. Kısaltmalar arasında yer alan
& işareti, bu bilim insanlarının bitki hakkındaki makaleyi birlikte yayınladılarını belirtir. Tür epiteti ardına yazılan kısaltmalar türü yayınlayan bilim insanlarını belirtir.
Ekşi kısaltması bilim insanı Gülnur Ekşi için kullanılmıştır; Ekşi Türk botanikçi ve akademisyendir. Özellikle Türkiye florasında yer alan geofitler (soğanlı, yumrulu ve rizomlu bitkiler) ve Allium (soğan/sarımsak) cinsi üzerine kapsamlı taksonomik araştırmalar yürütmektedir.
Koyuncu kısaltması bilim insanı Mehmet Koyuncu (1944-) için kullanılmıştır; Koyuncu Türk botanikçi, farmasötik botanik uzmanı ve akademisyendir. Özellikle Türkiye florası, tıbbi ve aromatik bitkiler ile geofitler (soğanlı, yumrulu bitkiler) üzerine yaptığı kapsamlı araştırmalarla tanınır. Kariyeri boyunca Allium (soğan/sarımsak) cinsi başta olmak üzere Türkiyeye özgü birçok yeni endemik bitki türünü keşfederek bilim dünyasına kazandırmıştır.
H.Duman kısaltması bilim insanı Hayri Duman (1959-) için kullanılmıştır; Duman Türk botanikçi, taksonomist ve akademisyendir. Özellikle Türkiye florası, bitki sistematiği ve endemik türler üzerine yaptığı kapsamlı çalışmalarla tanınır. Kariyeri boyunca Anadolunun çeşitli bölgelerinde (özellikle Toroslar ve İç Anadolu) yoğun saha çalışmaları yürüterek bilim dünyası için tamamen yeni olan sayısız endemik bitki türünü keşfetmiş, betimlemiş ve isimlendirmiştir. Türkiyenin bitki biyoçeşitliliğinin haritalandırılmasına, Türkiye Florasına (Flora of Turkey) yönelik ek ciltlere ve modern bitki listesi çalışmalarına yaptığı büyük katkılarla ülkemizin önde gelen botanikçileri arasında yer almaktadır.